ΑΓΙΟΝ ΟΡΟΣ
«Το περιβόλι της Παναγίας»
Προσκυνηματική επίσκεψη σε έναν από τους πιο θρησκευτικούς τόπους, στο «άβατο» του Αγίου Όρους.
8-12/6/26
Η επιθυμία μεγάλη τόσα χρόνια και να που έγινε πραγματικότητα, να επισκεφτώ κι εγώ το Άγιον Όρος.
Ας είναι καλά ο φίλος Χρήστος που τα οργάνωσε, μιας και τα γνώριζε από προηγούμενη επίσκεψη του εκεί, δεν ασχολήθηκα καθόλου και απλά ενημερωνόμουν για το ταξίδι, και κατά την διάρκεια του ταξιδιού. Ήθελα να αφοσιωθώ στον θρησκευτικό και προσκυνηματικό χαρακτήρα του ταξιδιού και δεν ήθελα να μου αποσπά το μυαλό καμία άλλη σκέψη.
Ξεκίνημα οδικώς νωρίς το πρωί από το χωριό, μιας και το ταξίδι ήταν μεγάλο μέχρι την Ουρανούπολη όπου θα ήταν και η διανυκτέρευση μας. Την παρέα συμπλήρωσαν και άλλοι δύο φίλοι ο Γιώργος και ο Δημήτρης.
Το πρόγραμμα το είχε οργανώσει με τόση λεπτομέρεια ο Χρήστος, όπως κατάλαβα στο τέλος, που το καλύτερο ταξιδιωτικό γραφείο δεν θα τα είχε καταφέρει σε τέτοιο βαθμό.
Ακολουθήσαμε την Ιόνια οδό και μετά από μια σύντομη στάση στα Ιωάννινα για έναν καφέ, συνεχίσαμε προς Βέροια στο όρος Βέρμιο Ημαθίας και στο χωριό Καστανιά όπου βρίσκεται η πρώτη στάση μας το πασίγνωστο Ιερό προσκύνημα της Παναγίας Σουμελά. Επιβλητική και τεράστια η εκκλησία ανάμεσα σε πευκόφυτη περιοχή, με καταπληκτική θέα. Εκτός από την εκκλησία, στον χώρο υπάρχουν κάποια εστιατόρια καθώς και μερικά μικρά μαγαζιά με αναμνηστικά και άλλα είδη και με έντονο το ποντιακό στοιχείο.
ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΣΟΥΜΕΛΑ (ΒΕΡΜΙΟ)
Στο χωριό Καστανιά του όρους Βερμίου Ημαθίας βρίσκεται το πασίγνωστο Ιερό Προσκύνημα της Παναγίας Σουμελά που ιδρύθηκε το 1951 ως συνέχεια της ομωνύμου μονής στον Πόντο, που επί 16 αιώνες αποτελούσε σύμβολο της αληθινής πίστης και πνευματικό κέντρο του Ποντιακού Ελληνισμού.
Σε σπήλαιο του απόκρημνου όρους Μελά της Τραπεζούντας του Πόντου και σε υψόμετρο 1063 μέτρων, ιδρύθηκε το 386 μ.Χ. από δύο μοναχούς (τους Οσίους Βαρνάβα και Σωφρόνιο), με αποκάλυψη της Παναγίας και θαυματουργική μετακίνηση της εικόνας της από την Αθήνα, το μοναστήρι που έμελλε να αποτελέσει πνευματικό κέντρο του Πόντου η Παναγία Σουμελά. Θα ανέβουμε «σου Μελά την Παναΐαν» έλεγαν οι Πόντιοι κι έτσι επικράτησε η ονομασία αυτή της Παναγίας.
Η θαυματουργός εικόνα της, που χαράχθηκε πάνω σε ξύλο από τον Ευαγγελιστή Λουκά (θεωρείται η πρώτη εικόνα που έφτιαξε ο Απόστολος Λουκάς για την Υπεραγία Θεοτόκο) αλλά και το αγιασματικό νερό με τις θεραπευτικές ιδιότητες που άρδευε το μοναστήρι και αναβλύζει μέσα από ένα γρανιτώδη βράχο, αποτελούσαν σημεία κατατεθέν της μονής.
Μεγάλη ήταν η εύνοια των αυτοκρατόρων του Βυζαντίου προς τη μονή, ενώ και επί Τουρκοκρατίας οι Σουλτάνοι την ευλαβούνταν και την ευεργετούσαν. Η βάρβαρη και ασεβής συμπεριφορά των Νεότουρκων και Κεμαλικών προς τα μοναστήρια του Πόντου κατέληξε στην ολοσχερή καταστροφή της μονής το 1922, ενώ οι μοναχοί είχαν διαφύγει.
Πριν τον ξεριζωμό και την αναγκαστική έξοδο του 1922, οι μοναχοί της Ιεράς Μονής της Παναγίας Σουμελά στον Πόντο έκρυψαν την ιερά εικόνα μαζί με το ανεκτίμητης αξίας Σταυρό με Τίμιο Ξύλο του Μανουήλ Γ’ Κομνηνού και ένα χειρόγραφο ευαγγέλιο του Οσίου Χριστοφόρου στο παρεκκλήσι της Αγίας Βαρβάρας (τα έβαλαν σε ένα μπαούλο και τα έθαψαν στο προαύλιο χώρο του παρεκκλησίου).
Το 1931 με ενέργειες του πρωθυπουργού Ελ. Βενιζέλου, ο ένας από τους δύο εναπομείναντες ζωντανούς μοναχούς της ιστορικής μονής, ο μοναχός Αμβρόσιος, ξεκίνησε από τη Θεσσαλονίκη για τον Πόντο, ξέθαψε τα κειμήλια και τα έφερε στην Ελλάδα.
Για δύο δεκαετίες η ιερά εικόνα φυλάχθηκε σε μουσείο στην Αθήνα, και το 1951 αρχίζει η ανέγερση της νέας Παναγίας Σουμελά στο Βέρμιο, με πρωτοβουλία του γιατρού και συγγραφέα Φίλωνα Κτενίδη (Τραπεζούντα 1889 – Θεσσαλονίκη 1963), όπου μετά την αποπεράτωση της, η περιώνυμη θαυματουργή ιερά εικόνα μαζί με τα υπόλοιπα κειμήλια μεταφέρθηκε εκεί.
Το προσκύνημα της νέας Παναγίας Σουμελά αποτελεί σήμερα σύμβολο και φάρο των Ποντίων στον ελλαδικό χώρο. Ο περιβάλλων χώρος της νέας μονής περιλαμβάνει ξενώνες, εστιατόρια, πλατεία, πάρκινγκ, τουριστικά περίπτερα κ.α.
Κάθε χρόνο στις 15 Αυγούστου, στη γιορτή της Παναγίας, χιλιάδες επισκέπτες από όλη την Ελλάδα και όχι μόνο Πόντιοι και μη, συρρέουν στην Παναγία Σουμελά για να προσκυνήσουν την χάρη της, αλλά και να παρακολουθήσουν τις εκδηλώσεις που πραγματοποιούνται στον χώρο.
Αφού προσκυνήσαμε και ψάλαμε στην Παναγία, τριγυρίσαμε στο χώρο, και λίγο πριν φύγουμε μας λέει η νεωκόρα Σοφία, ότι λίγα χιλιόμετρα (σχεδόν 5 χλμ) μετά την Βέροια, στην Ιερά Μονή της Παναγίας Δοβρά, και συγκεκριμένα στο Ιερό Ναό του Αγίου Λουκά του Ιατρού, έχει έρθει για λίγες ημέρες η Ιερά Εικόνα της Παναγίας του Όρους των Ελαιών (της Ελαιορίτισσας) από την Αγία Γη των Ιεροσολύμων, από το Όρος των Ελαιών, όπου ο Κύριος μας προσευχόταν και η Υπεραγία Θεοτόκος έλαβε το μήνυμα της κοιμήσεως Της, για να μεταφέρει την ευλογία των Παναγίων Προσκυνημάτων και να συνεορτάσει με τον Άγιο Λουκά στον υπό ανέγερση Ιερό Ναό του στην Ιερά Μονή Παναγίας Δοβρά Βεροίας. Αφού το συζητήσαμε και είχαμε χρόνο και καθώς ήταν στο δρόμο μας, δεν χάσαμε χρόνο και πήγαμε.
Ιερά Μονή Παναγίας Δοβρά Βεροίας
Το ακριβές έτος ιδρύσεως της Ιεράς Μονής και τα ονόματα του ιδρυτού και πρώτων οικιστών της παραμένουν άγνωστα. Η πρώτη ασφαλής πληροφορία που πιστοποιεί την ύπαρξη της Μονής αποτελεί το κτητορικό σημείωμα του έτους 1635, το οποίο υπάρχει σε ειλητάριο του 12ου αιώνα, με τη θεία Λειτουργία του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου, και το οποίο μας πληροφορεί σχετικά.
Μέχρι το 1822 η Μονή, που λειτουργεί ως ιδιόρρυθμη, διέρχεται από φάσεις μικρότερης και μεγαλύτερης ακμής, τόσο σε ανθρώπινο δυναμικό όσο και σε περιουσιακά στοιχεία.
Κομβικός είναι ο ρόλος που διαδραματίζει η Ιερά Μονή της Παναγίας Δοβρά στην εξέλιξη της Επαναστάσεως του 1822 με τον οπλαρχηγό Καρατάσο εναντίον των Τούρκων που την έκαψαν και καταστράφηκε ολοσχερώς καθώς και το χωριό Δοβρά.
Η Μονή Δοβρά έγινε από τότε σύμβολο θυσίας, θρύλος και τραγούδι.
(Απέξω από τον Ιερό Ναό του Αγίου λουκά βρίσκεται και το μνημείο για την μάχη αυτή).
Το 1831, λίγα χρόνια μετά το Ολοκαύτωμα της Μονής, παραδίδονται στον Ιερό Ναό Αγίου Αντωνίου όσα κειμήλια διασώθηκαν. Το 1842 η Μονή ανασυστήνεται και το 1844, όπως μαρτυρεί η επιγραφή στο υπέρθυρο του Καθολικού, ανοικοδομείται νέος ναός στα ερείπια του προηγουμένου. Με την πάροδο του χρόνου η μονή αλλάζει υπεύθυνους και προσπαθεί να ανοικοδομηθεί.
Από τις παλαιές φορητές εικόνες διασώζονται και εκτίθενται μονίμως σε προσκύνηση η εφέστιος εικόνα της Μονής, έργο του 19ου αιώνος, και μία μικρή φορητή εικόνα, αντίγραφο του τύπου της Παναγίας του Καζάν. Οι πατέρες βρήκαν τη συγκεκριμένη εικόνα τυχαία, καθώς κάποιος σκόνταψε επάνω της. Παρά το γεγονός ότι βρισκόταν ανάμεσα στις ακαθαρσίες των προβάτων, με την ανακίνησή της άρχισε να αναβλύζει άρρητη ευωδία. Οι πατέρες την ανέσυραν, την καθάρισαν και ευλαβικά την προσκύνησαν, απολαμβάνοντας την υπερκόσμια ευωδία της. Αργότερα, ως ελάχιστο αντίδωρο προς τη Θεομήτορα, της προσέφεραν ένα ασημένιο κάλυμμα και την τοποθέτησαν δίπλα στην εφέστιο εικόνα της Παναγίας Δοβρά.
Ακόμα μία φορητή εικόνα του Αγίου Κοσμά του Αιτωλού, που πίσω της αναγράφεται το θαύμα του αγίου για την ανοικοδόμηση της μονής, την οποία δώρισε ο ίδιος στη Μονή.
Εκτός από το πρώτο κτίριο που κατασκευάσθηκε αρχικά, αναπλάσθηκε και ο εξωτερικός χώρος της Μονής. Εξέχουσα θέση σ αυτόν κατέχει το θαυματουργό Αγίασμα της Παναγίας με τη μαρμάρινη κρήνη και το ψηφιδωτό της Ζωοδόχου Πηγής.
 |
| Ιερός Ναός Αγίου Λουκά του Ιατρού |
Από το 2005 η Μονή συνδέεται με τον Άγιο Λουκά, αρχιεπίσκοπο Συμφερουπόλεως, τον ιατρό και θαυματουργό, καθώς έχει την ευλογία να φυλάσσει ως θησαυρό πολύτιμο το μεγαλύτερο εκτός Ρωσίας τμήμα του ιερού Λειψάνου του.
Στη Μονή φυλάσσεται ακόμη τμήμα του ιερού Λειψάνου του Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά, καθώς ο Άγιος Γρηγόριος αλλά και η Αγία οικογένειά του, που συγκαταλέχθηκε πανηγυρικά στις Αγιολογικές δέλτους της Εκκλησίας μας.
Λόγω της μεγάλης δωρεάς του Αγιάσματος της Υπεραγίας Θεοτόκου, που αναβλύζει στη Μονή, η Μονή πανηγυρίζει την Παρασκευή της Διακαινησίμου, εορτή της Ζωοδόχου Πηγής και ημέρα των εγκαινίων της.
 |
| Ιερά Εικόνα της Παναγίας του Όρους των Ελαιών (της Ελαιορίτισσας) |
Προσκυνήσαμε την θαυματουργή εικόνα της Παναγίας του Όρους των Ελαιών, καθώς και του Αγίου Λουκά του Ιατρού και συνεχίσαμε το ταξίδι μας.
Πηγαίνοντας προς Θεσσαλονίκη και λίγο πριν φτάσουμε εκεί, ο Χρήστος ξεκινά τα τηλέφωνα μήπως είναι ανοιχτή η Μονή Αγίου Ιωάννη Θεολόγου στη Σουρωτή και προλαβαίνουμε να προσκυνήσουμε στον τάφο του Αγίου Παϊσίου, πριν κάνουμε την παράκαμψη στον δρόμο μας.
Δυστυχώς όσες προσπάθειες κι αν έκανε δεν μπορέσαμε να επικοινωνήσουμε με την μονή και συνεχίζουμε το δρόμο μας, ελπίζοντας να μπορέσουμε να τα καταφέρουμε στην επιστροφή.
 |
| αρχαία Στάγειρα |
Ο δρόμος μας περνάει από Ρεντίνα, τον Σταυρό Χαλκιδικής όπου θα κάνουμε μια ακόμα στάση για ξεκούραση μετά από ώρες οδήγησης.
Συνεχίζουμε μετά τον καφέ μας, περνάμε από τα αρχαία Στάγειρα την πατρίδα του Αριστοτέλη, την Ιερισσό, όπου είναι και το λιμάνι που φεύγουν τα πλοία για τα μοναστήρια που βρίσκονται στην ανατολική πλευρά του Αγίου Όρους, και αργά το βραδάκι, φτάνουμε στην Ουρανούπολη, που θα διανυκτερεύσουμε. Από εδώ ξεκινούν τα πλοία για τις Μονές που βρίσκονται στη νότια πλευρά του Αγίου Όρους.
 |
| Ο Πύργος Της Ουρανούπολης |
Η Ουρανούπολη είναι παραθαλάσσιο χωριό της περιφερειακής ενότητας Χαλκιδικής και η κύρια πύλη εισόδου για το Άγιο Όρος.
Βρίσκεται στη βορειοδυτική πλευρά της χερσονήσου του Άθω της Χαλκιδικής
και αποτελεί τον τελευταίο κατοικημένο οικισμό και κοσμικό τόπο στον
οποίο φθάνει ο επισκέπτης που σκοπεύει να επισκεφθεί τη μοναστική
πολιτεία του Άθω.
Καθημερινά
από το μικρό λιμάνι στη σκιά του Πύργου ξεκινούν τα καράβια στα οποία
επιβιβάζονται οι προσκυνητές (αφού προηγουμένως εφοδιαστούν από το «γραφείο προσκυνητών» τη σχετική άδεια) για να φθάσουν στο επίνειο του Αγίου Όρους, τη Δάφνη, και στα υπόλοιπα μοναστήρια.
Αφού βρήκαμε το ξενοδοχείο μας και αφήσαμε τα πράγματα στο δωμάτιο μας, βγήκαμε για μια μικρή βόλτα στην πόλη και για φαγητό. Δεν κατάλαβα εκείνη τη στιγμή τον λόγο που επιλέχθηκε το συγκεκριμένο ξενοδοχείο που βρισκόταν πιο πάνω από το κέντρο της πόλης, αλλά ο Χρήστος σίγουρα γνώριζε τον λόγο του είχα εμπιστοσύνη και δεν ρώτησα περισσότερα.
Κατά την διάρκεια του βραδινού μας εξήγησε το λόγο, ότι ήταν κοντά στο γραφείο έκδοσης των Διαμονητήριων που θα χρειαζόμασταν την επομένη το πρωί, και επειδή θα είχε πολύ κόσμο έπρεπε να είμαστε κοντά. Εκείνη τη στιγμή και με τον λίγο κόσμο που κυκλοφορούσε έξω, δεν πίστεψα ότι θα υπήρξε κάποιο μεγάλο πρόβλημα όπως μας τα έλεγε. Κι όπως ήταν φυσικό, η επόμενη μέρα τον επιβεβαίωσε.!!!
Άγιον Όρος
Η Αυτόνομη Μοναστική Πολιτεία του Αγίου Όρους (Άγιον Όρος) αποτελεί αυτόνομη περιοχή και συγκεκριμένα αυτοδιοίκητο τμήμα της Ελληνικής Δημοκρατίας, που βρίσκεται στη χερσόνησο του Άθω της Χαλκιδικής, στη Μακεδονία.
Περιλαμβάνει 20 Ιερές Μονές, τα εξαρτήματά τους και διάφορα καταστήματα και υπηρεσίες. Όλες οι Ιερές Μονές του Αγίου Όρους αποτελούν θρησκευτικά πνευματικά ιδρύματα και όλες χαρακτηρίζονται ως «Κυρίαρχες», «Βασιλικές», «Πατριαρχικές» και «Σταυροπηγιακές» και χαρακτηρίζονται από το καθεστώς «άβατου».
Το καθεστώς και ο τρόπος λειτουργίας του καθορίζονται με λεπτομερή τρόπο, παράλληλα προς το Σύνταγμα της Ελλάδας, με τον Καταστατικό Χάρτη του Αγίου Όρους της 10ης Μαΐου 1924. Πνευματικά διατελεί υπό την άμεση δικαιοδοσία του Οικουμενικού Πατριαρχείου. Από το 1988 συγκαταλέγεται στον κατάλογο των Μνημείων Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς.
Η επικράτηση του ονόματος «Άγιον Όρος» φαίνεται να έγινε κατά το πρώτο μισό του 12ου αιώνα, συγκεκριμένα σε χρυσόβουλο έγγραφο του Αυτοκράτορα Αλέξιου Α' Κομνηνού προς την Ιερά Μονή Μεγίστης Λαύρας το 1144, η οποία αναγνωρίζεται οριστικά και επίσημα και επιβάλλεται το νέο όνομα όπως αναγράφεται σε αυτό: «Εφεξής το όνομα του Άθω καλείσθαι Άγιον Όρος παρά πάντων».
Η παράδοση φέρεται ότι η ίδια η Θεοτόκος εμφανίζεται στην περιοχή και συγκεκριμένα μαζί με τον Ευαγγελιστή Ιωάννη παραπλέοντας τον Άθω, πηγαίνοντας στην Κύπρο για να επισκεφθούν τον Λάζαρο. Λόγω φοβερής θαλασσοταραχής αποβιβάστηκαν στην ακτή όπου βρίσκεται σήμερα η Ιερά Μονή των Ιβήρων. Εκεί η Θεοτόκος θαυμάζοντας τον χώρο ακούσθηκε φωνή εξ ουρανού που έλεγε: «Έστω ο τόπος ούτος κλήρος σός και περιβόλαιον σόν καί παράδεισος, έτι δε και λιμήν σωτήριος των θελόντων σωθήναι».
Έτσι το Άγιο Όρος καθιερώθηκε να λέγεται ως «κλήρος και περιβόλι της Παναγιάς».
9/6/26
Έγερση πολύ νωρίς το πρωί, στις 05.00, για να ετοιμαστούμε και να πάμε στο γραφείο των προσκυνητών να πιάσουμε σειρά στην ουρά.
Μόλις βλέπω το δρόμο και το γραφείο, δεν πίστευα στα μάτια μου. Μπροστά του στέκονταν ήδη γύρω στα 200 άτομα που περίμεναν να ανοίξει. Φυσικά όσο περνούσε η ώρα τόσο μαζευόταν περισσότερος κόσμος.Το γραφείο άνοιξε στις 06.00 και εμείς είχαμε μια ώρα να τα καταφέρουμε να εκδώσουμε το διαμονητήριο μας, ατομικά και αυτοπροσώπως, έτσι ώστε να προλάβουμε να πάρουμε το πλοίο της γραμμής που αναχωρούσε στις 07.00 ακριβώς, και δεν γινόταν να το χάσουμε, γιατί το επόμενο δρομολόγιο αναχωρούσε το μεσημέρι.
Μα δεν έφτανε μόνο αυτό, θα έπρεπε φυσικά να επιβιβαστούμε κιόλας, γιατί έπαιρνε συγκεκριμένο αριθμό επιβατών. Ευτυχώς με λίγο τρέξιμο, τα καταφέραμε και μπήκαμε από τους τελευταίους. Το λιμάνι των πλοίων ήταν δίπλα στο σήμα κατατεθέν της πόλης τον Πύργο της Ουρανούπολης.
Η μετακίνηση από Ουρανούπολη προς τις Μονές, γίνεται μόνο δια θαλάσσης και μπορεί να γίνει με τα πλοία της γραμμής Φεριμπότ, τα οποία κάνουν 3 δρομολόγια και είναι τα πιο οικονομικά, από 7€ και ανάλογα τη Μονή που πηγαίνεις.
Μετά υπάρχουν τα ταχύπλοα τα οποία παίρνουν λιγότερους επιβάτες και είναι πιο ακριβά ανάλογα τη Μονή και ξεκινούν από 17€. Τέλος υπάρχουν και τα θαλάσσια ταξί τα οποία είναι τα πιο ακριβά και οι τιμές φτάνουν και τα 150€.
Ξεκινάμε λοιπόν και απομακρυνόμαστε από την ακτή της Ουρανούπολης, και το τοπίο αρχίζει να γεμίζει με ορεινούς όγκους και Μονές χτισμένες στις πλαγιές. Χαμηλά στη θάλασσα διακρίνονται και οι αρσανάδες (τα μικρά λιμανάκια) της κάθε Μονής όπου εκεί επιβιβάζονται και αποβιβάζονται οι προσκυνητές.
Η διαδρομή μας περνάει από την Ιερά Μονή Δοχειαρίου, Ξενοφώντος, Αγίου Παντελεήμονος (Ρώσικο), και φτάνουμε στη Δάφνη, όπου αποτελεί την πρωτεύουσα του Αγίου Όρους και το κεντρικό λιμάνι. Εδώ αποβιβάζεται και ο περισσότερος κόσμος.
 |
| Ιερά Μονή Σίμωνος Πέτρας |
Συνεχίζουμε περνάμε την Ιερά Μονή Σίμωνος Πέτρας, που φαίνεται να αιωρείται και να στηρίζεται μόνο σε έναν βράχο και θεωρείται το θαύμα της μηχανικής, αλλά τι λέω, μήπως είναι το μοναδικό; Μετά από 2,30 ώρες βλέπουμε την Ιερά Μονή Οσίου Γρηγορίου που θα μας φιλοξενήσει στην πρώτη μας διανυκτέρευση.
Ιερά Μονή Οσίου Γρηγορίου
Η Ιερά Μονή Γρηγορίου είναι παράλια Μονή και εύκολα προσιτή µε το καΐκι που μεταφέρει τους προσκυνητές από το λιμάνι του Αγίου Όρους, τη Δάφνη. Είναι κτισμένη στη δυτική πλευρά, πάνω σε βράχους ύψους 30μ. και απέχει μία ώρα από την Ιερά Μονή Σιμωνόπετρας και την Ιερά Μονή Διονυσίου.Από το 1574 η Ιερά Μονή Γρηγορίου κατέχει τη δέκατη έβδομη θέση στην ιεραρχία των Αγιορείτικων μοναστηριών και εορτάζει του Αγίου Νικολάου.
Η Ιερά Μονή Γρηγορίου ιδρύθηκε την περίοδο 1310-1314 από τον Όσιο ασκητή Γρηγόριο τον νέο (7 Δεκεμβρίου), το επονομαζόμενο ησυχαστή και σιωπώντα. Η Μονή είναι σύγχρονη των Ιερών Μονών Διονυσίου και Παντοκράτορος, ωστόσο δεν διασώζονται πολλές πληροφορίες για τη δράση της Μονής κατά τους πρώτους αιώνες. Καταστράφηκε δύο φορές από πυρκαγιές αλλά κατάφεραν οι γέροντες να την αποκαταστήσουν.
Τα χειρόγραφα της Μονής Γρηγορίου είναι περίπου 297, από τα οποία 11 είναι περγαµηνά και τα έντυπα φτάνουν τις 6.000. Ανάμεσα στα σπουδαία χειρόγραφα της Μονής, βρίσκεται και το μοναδικό χειρόγραφο «Ο Ποιμήν» του Ερμά, το οποίο είναι ένα από τα απόκρυφα έργα του Ευαγγελίου.
Στους θησαυρούς της Μονής εντάσσονται ένα μικρό τμήμα του Τιµίου Σταυρού, εκκλησιαστικά σκεύη και άµφια. Επιπλέον, φυλάσσονται ιερά λείψανα Αγίων, όπως του Αγίου Κοσμά και Δαμιανού, του Γρηγορίου Ναζιανζηνού, του Διονυσίου Αεροπαγίτη, η δεξιά χείρα του Γρηγορίου του Θεολόγου, καθώς και λείψανα της Αγίας και Μάρτυρος Αναστασίας.Από τις γνωστές θαυματουργές εικόνες της Μονής είναι η Παναγία η Παλαιολογίνα, η Παναγία Γαλακτοτροφούσα και η εικόνα του Αγίου Νικολάου.
Το καλωσόρισμα πολύ θερμό και εγκάρδιο με το λουκούμι κέρασμα, το δροσερό νεράκι και τον ελληνικό καφέ, από τον μοναχό που υποδέχτηκε.
Αφού μας κατατόπισε για την Μονή και το ωράριο των θείων ακολουθιών και λειτουργιών πήγαμε προς τα κελιά μας (δωμάτια μονής) για να αφήσουμε τα πράγματα μας, και να ετοιμαστούμε για την πρώτη μας επίσκεψη στην Ιερά Μονή Σίμωνος Πέτρας.
Θα παίρναμε το πλοίο που μας έφερε στην επιστροφή του μέχρι τον αρσανά της Μονής, κι από εκεί θα ανηφορίζαμε με τα πόδια μέχρι τη Μονή.
Ιερά Μονή Σίμωνος Πέτρας
Μία από τις πιο επιβλητικές μονές του Αγίου Όρους, η Ιερά Μονή Σίμωνος Πέτρας είναι χτισμένη στην άκρη ενός απότομου βράχου από γρανίτη και ισορροπεί μεταξύ ουρανού και γης, με τρόπο μοναδικό και εντυπωσιακό. Το μεγαλοπρεπές οικοδόμημα ορίζεται από ένα επταώροφο πυργωτό οίκημα, πάνω σε μεγάλη πυργωτή βάση, βρίσκεται σε απόσταση περίπου 300 μ. από τη θάλασσα και αποτελεί ουσιαστικά ένα ιδιαίτερο δείγμα της τολμηρής βυζαντινής μηχανικής και αποτελεί ένα αρχιτεκτονικό θαύμα.
Για να επισκεφθεί κάποιος προσκυνητής τη Μονή, θα πρέπει να ακολουθήσει οδικώς τον χωματόδρομο μήκος 10 χλμ. περίπου από τη Δάφνη, είτε να φθάσει στον αρσανά της Μονής με καραβάκι.
Αν πάλι κάποιος προσκυνητής έρχεται από την Ιερά Μονή Οσίου Γρηγορίου, η οποία βρίσκεται δίπλα από τη Σιμωνόπετρα, τότε ακολουθεί τον χωματόδρομο οδικώς για περίπου 2,5 χλμ., είτε και πάλι παίρνει το καραβάκι. Από τη στιγμή που θα φτάσει κανείς στον αρσανά της Μονής, ακολουθεί ένα ανηφορικό μονοπάτι 1,30 ώρας μέχρι την είσοδο του μοναστηριού.
Και φτάνουμε λοιπόν στον αρσανά της μονής. Ξεκινάμε την ανάβαση σε ένα δρομάκι που εναλλάσσονταν οι πέτρες και το χώμα, άλλοτε κάτω από τα ψηλά δέντρα, κι άλλοτε στον ήλιο. Το δρομάκι δεν φαίνεται καθόλου, και έτσι δεν μπορούσα να καταλάβω που βρισκόμασταν.
Τώρα για την ανάβασή και την φυσική μου κατάσταση, ένα θα σας πω… μόνο με θαύμα έφτασα εκεί πάνω.!!! Ευτυχώς που με περίμεναν και οι φίλοι, και δεν με παράτησαν στο δρόμο, γιατί κάθε δέκα μέτρα ήθελα στάση για ανάσες και τους καθυστερούσα.
Επιτέλους το θαύμα έγινε και μετά από 1,30 ώρες ανηφορικό περπάτημα φτάσαμε στη Μονή, όπου η θέα από εκεί ψηλά σε αποζημιώνει και με το παραπάνω. Για μένα δε, που τα κατάφερα, ήταν ακόμα μεγαλύτερη η χαρά μου.
Ο ηγούμενος της μονής μας υποδέχτηκε, μας κέρασε το καθιερωμένο λουκούμι, δροσερό νερό και μας ξενάγησε στη μονή. Πήραμε τα ενθύμια μας, και αφού ξεκουραστήκαμε λίγο, πήραμε το δρόμο της επιστροφής.
Μετά από ώρα περπάτημα και στάσεις για ανάσες πολλές για μένα, βρισκόμαστε στον χωματόδρομο που πηγαίνει προς την Μονή μας, την Μονή Οσίου Γρηγορίου, όπου κάποια στιγμή φτάσαμε.
Ένα δροσερό μπάνιο και ξεκούραση μέχρι τις 18.00 όπου θα ακολουθούσαμε το πρόγραμμα της Μονής, τον εσπερινό και μετά το βραδινό φαγητό.
Η κατάκλιση νωρίς το βραδάκι, κατάκοποι από κούραση μετά το μεσημεριανό μας περπάτημα, μιας και το πρόγραμμα έχει ξύπνημα για την Θεία λειτουργία στις 04.00 το πρωί.
Εδώ ο Χρήστος μας είπε ότι είχε οργανώσει έτσι το πρόγραμμα με φθίνουσα σειρά βαθμού δυσκολίας γιατί ήξερε πως όσο περνάνε οι μέρες θα κουραζόμασταν, και είχε απόλυτο δίκιο. Ούτε και μας έδινε και πολλά στοιχεία για ενημέρωση, για να μην ολιγωρήσουμε.
Βέβαια τις πολύωρες μετακινήσεις μας περπατώντας και ειδικά τις ανηφόρες δεν τις γλύτωσα πουθενά, γιατί κάθε διαδρομή είχε και κάποιες πολύ δύσκολες από αυτές, και το μόνο που φώναζα από την πρώτη μέρα μέχρι την τελευταία ήταν, «πάλι ανηφόρα;… μια κατηφόρα βρε παιδιά, μια κατηφόρα…», και γελούσαν όλοι οι φίλοι και όσοι περιπατητές με άκουγαν.
Αυτό με έκανε να αναρωτηθώ αλλά και να θαυμάσω τους Άγιους Πατέρες που με τη Θεία Δύναμη αν και γεροντότεροι περπατούσαν αυτά τα βουνά, και κατάφεραν να χτίσουν και τα μοναστήρια.
Εδώ να πω, ότι η Μονή του Οσίου Γρηγορίου είναι από τις καλύτερες Μονές για κάποιον που επισκέφτεται για πρώτη φορά το Άγιον Όρος.
10/6/26
Πρωινό ξύπνημα, παρακολούθηση της Θείας λειτουργίας, και μετά φαγητό. Αυτό γίνεται γιατί οι Μονές ακολουθούν άλλο ημερολόγιο και ωράριο, και έχουν 5 ώρες διαφορά από την κοσμική ζωή. Κατόπιν, παίρνουμε τα ενθύμια μας και πηγαίνουμε να μαζέψουμε τα πράγματα μας για την αναχώρηση μας, γιατί σήμερα θα διανυκτερεύσουμε στην Σκήτη Αγίου Ανδρέα στις Καρυές.
Κατεβαίνουμε στον αρσανά της μονής και περιμένουμε το πλοίο της γραμμής που με 2€, θα μας μεταφέρει στο κεντρικό λιμάνι του Αγίου Όρους τη Δάφνη.
Στην ώρα που περνάμε ταξιδεύοντας, μας λέει ο Χρήστος, όταν φτάνουμε κοντά στο λιμάνι, να πάμε πιο μπροστά στον καταπέλτη του καραβιού, έτσι ώστε να βγούμε από τους πρώτους, να μην καθυστερήσουμε καθόλου, και να κατευθυνθούμε αριστερά από το λιμάνι που σταθμεύουν τα λεωφορεία έτσι ώστε να βρούμε αμέσως το λεωφορείο που πηγαίνει προς Καρυές και να μπούμε μέσα.
Ήμασταν σίγουροι ότι κάτι ξέρει παραπάνω για να επιμένει, και επειδή τα είχαμε ζήσει την πρώτη μέρα με τα διαμονητήρια, δεν αμφιβάλαμε καθόλου για τα λεγόμενα του. Εγώ πάλι κοιτώντας τον κόσμο που περίμενε στο λιμάνι από το πλοίο, καθώς και τον κόσμο που ήταν έτοιμος να κατέβει μαζί με εμάς, δεν μου έδινε την εντύπωση ότι θα υπήρχε κάποιο πρόβλημα και συνωστισμός.
Δεν φαίνονταν πάνω από 20 άτομα και καμιά δεκαριά που κατεβαίναμε, για δύο λεωφορεία των 35 θέσεων και 2 μικρά βαν.
Κατεβαίνουμε από το πλοίο και τρέχοντας πάμε στα λεωφορεία. Ρωτά ο Χρήστος ποιό πηγαίνει Καρυές, και μας σπρώχνει να βάλουμε τα πράγματά μας κάτω και να μπούμε μέσα. Ε, τώρα τι να πω, από τα πράγματα μέχρι την πόρτα του λεωφορείου, φτάσαμε να μπούμε από τους τελευταίους τυχερούς, καθώς και δύο ακόμα τυχεροί. Αυτό ήταν όλο, και όποιος πρόλαβε…!!! Εισιτήριο 5€ προμηθευτήκαμε από τον οδηγό του λεωφορείου.
Δεν είχα προλάβει τώρα στην όλη φασαρία, παρά μόνο μόλις κάθισα στη θέση μου, να δω ότι απέξω από το λεωφορείο θα πρέπει να υπήρχαν και 150 άτομα που προσπαθούσαν να επιβιβαστούν.!!! Τώρα που βρίσκονταν όλοι αυτοί δεν μπόρεσα να καταλάβω.
Όπως συμβαίνει σε αυτές τις περιπτώσεις, δεν είναι ότι θα περιμένεις το επόμενο δρομολόγιο, το οποίο αργούσε, αλλά θα άλλαζε και το πρόγραμμά μας.
Πάντως για σιγουριά εμείς και ιδιαίτερα ο οργανωτής Χρήστος, είχε έτοιμο και το εναλλακτικό σχέδιο Β εάν χρειαζόταν.
Καρυές (Αγίου Όρους)
Στο μέσο περίπου της αθωνικής χερσονήσου και στη βόρεια πλευρά της βρίσκονται οι Καρυές, το διοικητικό κέντρο της μοναστικής πολιτείας. Είναι η πρωτεύουσα του Αγίου Όρους από τον 10ο αιώνα και μετά.
Σήμερα έχει πληθυσμό γύρω στα 260 άτομα και βρίσκεται σε υψόμετρο 233 μέτρα. Οι Καρυές όπως επιβεβαιώνεται από σιγίλιο του αυτοκράτορα Λέοντα ΣΤ του Σοφού βρισκόταν κοντά στην διώρυγα του Ξέρξη.
Η πάλαια ονομασία της ήταν «Μέση» γιατί βρίσκεται στη μέση της χερσονήσου. Ο οικισμός αυτός βρίσκεται κτισμένος μέσα σε περιβάλλον έντονης βλάστησης.
Οι Καρυές ιδρύθηκαν τον 9ο αιώνα, όταν πολλοί μοναχοί μετακινήθηκαν προς την περιοχή τους, σχηματίζοντας τη Λαύρα των Καρυών. Η Λαύρα των Καρυών αναγνωρίστηκε ως πρώτη από όλα τα τότε μοναστικά ιδρύματα, και ο επικεφαλής της ονομάστηκε
«Πρώτος» του Αγίου Όρους.
Στη μακραίωνη πορεία της αθωνικής πολιτείας, η ιδιότητα του «Πρώτου» συνοδευόταν από ιδιαίτερα και απαιτητικά καθήκοντα. Αυτός εκπροσωπούσε το Άγιον Όρος ενώπιον όλων των αρχών, του Αυτοκράτορα, του Πατριάρχη, των Δικαστών και του Μητροπολίτη Θεσσαλονίκης.
Σήμερα εξακολουθεί να προΐσταται των συνελεύσεων και του συμβουλίου των ηγουμένων, είναι υπεύθυνος για τη συντήρηση και επιβίωση των μοναστηριών, για τη διανομή των διαφόρων εσόδων, καθώς και για την εφαρμογή της δικαιοσύνης. Μεταξύ άλλων, έχει τη δυνατότητα να διορίζει ο ίδιος τον ηγούμενο στις μονές που αδυνατούν να εκλέξουν το κατάλληλο άτομο.
Ο Πρώτος επικυρώνει την εκλογή όλων των ηγουμένων, με εξαίρεση αυτόν της Μονής Μεγίστης Λαύρας. Έχει, ακόμη, την ευθύνη για την ηθική ακεραιότητα των μοναχών του Άθω. Τέλος, είναι υπεύθυνος για την παραχώρηση άδειας προκειμένου ένας ηγούμενος να βγει από την επικράτεια του Αγίου Όρους.
Σημείο αναφοράς και σημαντικότερο κτίσμα των Καρυών, είναι ο Ναός του «Πρωτάτου», όπου τιμάται στην Κοιμήση της Θεοτόκου και είναι ο αρχαιότερος στο Άγιο Όρος, κτίσμα του 10ου αιώνα, με την Ιερά Εικόνα του «Άξιον Εστί», η οποία πήρε το όνομα της από τη φανέρωση του Αρχαγγέλου Γαβριήλ, ο οποίος έψαλε για πρώτη φορά τον συγκεκριμένο ύμνο μπροστά Της, και τις τοιχογραφίες του Μανουήλ Πανσέληνου.
Ο Πύργος του, το κτίριο της Ιεράς Κοινότητας όπου βρίσκεται η βιβλιοθήκη της Ιεράς Κοινότητας, που περιέχει 82 χειρογράφους κώδικες, χιλιάδες έντυπα βιβλία καθώς και το πρώτο τυπικό του Αγίου Όρους γραμμένο σε δέρμα τράγου γι’ αυτό και ονομάζεται «Τράγος», και δεκαεννέα μοναστηριακά κτίσματα Μονών τα λεγόμενα «Κονάκια», εκτός της κοντινής στις Καρυές Ιεράς Μονής Κουτλουμουσίου.
Στις Καρυές βρίσκεται επίσης το κτίριο της Διοίκησης του Αγίου Όρους που υπάγεται στο Υπουργείο Εξωτερικών, το κτίριο της Αστυνομίας, ιατρείο, Ταχυδρομείο, ραφείο, βιβλιοπωλείο, παντοπωλεία, διάφορα καταστήματα και εργαστήρια.
Στις Καρυές λειτουργεί εκκλησιαστικό λύκειο-γυμνάσιο της
Αθωνιάδως Σχολής. Επίσης, στις Καρυές και στην ευρύτερη περιοχή υπάρχουν περισσότερα από πενήντα Κελιά, πολλά από τα οποία έχουν ιδιαίτερη ιστορική σημασία, όπως αυτό του «Ραβδούχου», πρώην μονύδριο του 10ου αιώνα και του «Φουρνά».
Φτάνουμε στις Καρυές, η οποία είναι και η πρωτεύουσα του Αγίου Όρους, και περπατώντας πηγαίνουμε στην Σκήτη του Αγίου Ανδρέα, να πάρουμε το κελί μας, να ξεκουραστούμε λίγο και να ξεκινήσουμε την περιήγηση μας.
Σκήτη Αγίου Ανδρέα (Σεράϊ)
Η
Σκήτη του Αγίου Ανδρέα βρίσκεται στην άκρη των Καρυών και υπάγεται στη Μονή Βατοπεδίου.
Είναι κτισμένο σε μορφή μοναστηριού. Επονομάζεται και «Σεράϊ», ένεκα του μεγαλοπρεπούς όγκου του.
Είχε κτιστεί από τους Ρώσους με απώτερο σκοπό να κυριαρχήσουν στο Άγιο Όρος.
Ύστερα από την Οκτωβριανή Επανάσταση ερημώθηκε. Επαναλειτούργησε πριν από λίγα χρόνια και σήμερα λειτουργεί εκεί υπερσύγχρονο εργαστήριο συντήρησης έργων τέχνης.
Το Κυριακό της Σκήτης άρχισε να οικοδομείται από Ρώσους μοναχούς το 1842. Η ανοικοδόμηση του διήρκεσε 58 χρόνια. Θεωρείται ένας από τους μεγαλύτερους ναούς των Βαλκανίων. Έχει μήκος 60, πλάτος 33 και ύψος 29 μέτρων.
Το τέμπλο του είναι ξυλόγλυπτο και χρυσωμένο. Σε κάθε κολόνα υπάρχει και διαφορετική εικόνα της Παναγίας. Σε κτίριο της Σκήτης στεγάζεται σήμερα η Αθωνιάδα Ακαδημία.
Η περιήγηση μας ξεκινά από τον Ιερό Ναό του «Πρωτάτου», ο οποίος είναι κλειστός, (Λειτουργεί με ωράριο 45 λεπτών δύο φορές την ημέρα), και η επίσκεψη του μεταφέρετε για την επόμενη ημέρα το πρωί.
Συνεχίζουμε την πορεία μας με ανηφόρες και κατηφόρες σε δρομάκια, άλλοτε σε πλαγιές και άλλοτε μέσα στο δάσος, προς την σκήτη του γέροντα Γαβριήλ και το δέντρο στην αυλή του που ευλόγησε ο Άγιος Παϊσιος και τα κλαδιά του σχηματίζουν τον Σταυρό.
Συνεχίζουμε για την Παναγούδα την σκήτη του Αγίου Παϊσίου, όπου ανοίγει στις 16.00 και συνεχίζουμε προς την σκήτη του γέροντα Γρηγορίου.
Επιστρέφουμε, περνάμε από την Παναγούδα, μας υποδέχεται και μας κερνά το λουκούμι μας ο γέροντας, προσκυνάμε και αφού περάσαμε λίγο χρόνο με τον γέροντα, πήραμε το δρόμο της επιστροφής, με μια στάση στην Ιερά Μονή Κουτλουμουσίου.
Δεν χρειάζεται να πω, πως κι εδώ πάλι είχαμε δύσκολες ανηφόρες και κατηφόρες και μόνο με θαύμα και πολλές στάσεις κατάφερα και πάλι να βγάλω την διαδρομή, αλλά όπως είχε κάνει το πρόγραμμα και μας είχε πει ο Χρήστος ήταν λιγότερες οι αποστάσεις καθημερινά, γιατί ήξερε ότι και η καθημερινή κούραση θα έπρεπε να ήταν κι αυτή σε φθίνουσα σειρά, για να μπορέσουμε να συνεχίσουμε.
Αφού λοιπόν τα καταφέραμε και σήμερα, επιστρέφουμε στο μοναστήρι για ξεκούραση και να ακολουθήσουμε το θρησκευτικό πρόγραμμα του, όπως και έγινε.
11/6/26
Ξύπνημα πολύ νωρίς το πρωί, παρακολούθηση της Θείας Λειτουργίας στα ελληνικά και στα ρωσικά, αγορά των ενθυμίων από την μονή, ένας καφές στα γρήγορα, και φεύγουμε από τη μονή για την κεντρική πλατεία των Καρυών όπου θα πάρουμε το λεωφορείο για το λιμάνι της Δάφνης και το πλοίο της γραμμής για την επόμενη μονή που θα διανυκτερεύσουμε, την Ιερά Μονή Δοχειαρίου.
Μέχρι να έρθει η ώρα για το λεωφορείο, πηγαίνουμε στον Ιερό Ναό του «Πρωτάτου» και περιμένουμε να ανοίξει. Ήμασταν από τους πρώτους που περιμέναμε, και όσο πλησίαζε η ώρα να ανοίξει ο ναός, τόσο περισσότερος κόσμος μαζευόταν. Αφού προσκυνήσαμε την Ιερή Εικόνα «Άξιον Εστί» πηγαίνουμε στην στάση για το λεωφορείο.
Αποχαιρετούμε τις Καρυές και φτάνουμε στο λιμάνι της Δάφνης. Βγάζουμε τα εισιτήρια μας, και περιμένουμε. Εδώ η αθάνατη ελληνική ανοργανωσιά εμφανίζεται πάλι μπροστά μας. Αφού ταλαιπωρηθήκαμε για μια ώρα στο κτίριο του λιμανιού για την επιβίβασή μας μέσα στη ζέστη, από λίγο να χάσουμε και το καράβι μας, όπως και πολλοί άλλοι, γιατί δεν έβαλαν τον κόσμο μέσα για έλεγχο, ανάλογα με την ώρα άφιξης των πλοίων, αλλά όλους μαζί. Ευτυχώς κάποιος φώναξε ότι φεύγει το καράβι μας και τότε μας άφησαν να περάσουμε μπροστά και να προλάβουμε.
Μετά από λίγη ώρα κατεβαίνουμε στον αρσανά της Ιεράς Μονής Δοχειαρίου και μετά το καθιερωμένο καλωσόρισμα με τον λουκούμι, και το νερό πηγαίνουμε στο κελί μας να αφήσουμε τα πράγματα μας. Εδώ παθαίνω ένα μικρό σοκ. Δεν μου έφταναν οι ανηφόρες και κατηφόρες στις περιηγήσεις μας, τώρα θα έπρεπε να ανέβω κι άλλη μία για το κελί μας, που βρισκόταν στο ψηλότερο σημείο της μονής, αλλά είχε μια φανταστική θέα. Με μεγάλη προσπάθεια και στάσεις, τα κατάφερα και πάλι να ανέβω, ενώ τα πόδια μου έτρεμαν όταν μπήκα μέσα.
Ιερά Μονή Δοχειαρίου (το Μοναστήρι των Αρχαγγέλων και των Στρατιωτικών)
Η Ιερά Μονή Δοχειαρίου βρίσκεται στη δυτική πλευρά της χερσονήσου του Άθωνα και είναι το πρώτο παράκτιο μοναστήρι που θα συναντήσει κανείς, καθώς περιπλέει από την Ουρανούπολη προς τη Δάφνη, το επίνειο του Αγίου Όρους. Η Μονή βρίσκεται σε υψόμετρο 30μ. και σε απόσταση περίπου μίας ώρας από την Ιερά Μονή Ξενοφώντος. Η Ιερά Μονή Δοχειαρίου βρίσκεται σε απόσταση 15 χιλιομέτρων από τις Καρυές, την πρωτεύουσα του Αγίου Όρους και απαιτείται περίπου 3 – 3:30 ώρες πεζοπορία για αυτήν την απόσταση.
Σύμφωνα με την παράδοση, ιδρυτής της Μονής Δοχειαρίου θεωρείται ο μαθητής και συνασκητής του Αγίου Αθανασίου του Αθωνίτη, Ευθύμιος. Ο μοναχός Ευθύμιος είχε λάβει το προσωνύμιο «δοχειάρης», διότι προηγουμένως ήταν αποθηκάριος στην Ιερά Μονή Μεγίστης Λαύρας. Αρχικά, ο Ευθύμιος ίδρυσε, τον 10ο αιώνα, ένα μονύδριο στη Δάφνη, αφιερωμένο στον Άγιο Νικόλαο. Όμως, στις αρχές του 11ου αιώνα, η Μονή καταστράφηκε και μεταφέρθηκε στη σημερινή της θέση.
Το σημερινό κτίσμα της Ιεράς Μονής Δοχειαρίου σχηματίζει ένα ακανόνιστο πεντάπλευρο, με τον αμυντικό της πύργο να εξέχει σε περίοπτη θέση στην ανατολική πλευρά. Στο κέντρο της μικρής επικλινούς αυλής δεσπόζει το Καθολικό, κτίσμα του 16ου αιώνα. Το φωτεινό και αξιοθαύμαστης ομορφιάς Καθολικό κοσμείται με εξαιρετικές τοιχογραφίες της Κρητικής Σχολής, πιθανότατα από τον Κρητικό ζωγράφο Τζώρτζη. Σήμερα, η Ιερά Μονή Δοχειαρίου κατέχει την 10η θέση στην ιεραρχία των μοναστηριών του Αγίου Όρους.
Η Ιερά Μονή Δοχειαρίου αρχικά ήταν αφιερωμένη στον Άγιο Νικόλαο. Ωστόσο, ύστερα από διάφορα θαύματα των Αγίων Αρχαγγέλων Μιχαήλ και Γαβριήλ, αποφασίστηκε το μοναστήρι να πανηγυρίζει στη Σύναξη των Αρχαγγέλων.
Η Ιερά Μονή Δοχειαρίου θεωρείται ως το αγιορείτικο μοναστήρι των στρατιωτικών διότι οι προστάτες του είναι οι Αρχάγγελοι Μιχαήλ και Γαβριήλ, οι οποίοι είναι προστάτες της Πολεμικής Αεροπορίας. Επιπλέον, η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας Γοργοϋπήκοου που βρίσκεται στο μοναστήρι, έχει κάνει δεκάδες θαύματα για το προσωπικό των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας. Έτσι, η Ιερά Μονή Δοχειαρίου έχει λάβει το προσωνύμιο Αγιορείτικο Μοναστήρι των Στρατιωτικών.
Αφήνουμε τα πράγματά μας και ετοιμαζόμαστε για την περιήγηση μας, στην Ιερά Μονή Ξενοφώντος. Μην αρχίσετε κι αναρωτιέστε για το μονοπάτι, πάλι με εξοντωτικές για μένα ανηφόρες και κατηφόρες και πολλές στάσεις για ανάσες, αλλά αυτή τη φορά το μονοπάτι ήταν στην μεγαλύτερη διαδρομή του δίπλα, ή πάνω από την θάλασσα. Μετά από ώρα φτάσαμε στην Ιερά Μονή Ξενοφώντος. Μετά το καλωσόρισμα και την περιήγηση στη μονή, ήρθε η ώρα της επιστροφής μας.
Η Ιερά Μονή Ξενοφώντος
Η Ιερά Πατριαρχική και Σταυροπηγιακή Μονή Ξενοφώντος βρίσκεται παραθαλάσσια, στὴν ΝοτιοΔυτικὴ πλευρὰ τῆς χερσονήσου τοῦ Ἁγίου Ὄρους. είναι μία εκ των είκοσι μονών του Αγίου Όρους και κατατάσσεται δέκατη έκτη (16η) στην ιεραρχική τάξη των Αγιορείτικων μονών. Το παλαιό Καθολικό είναι ιστορημένο με τοιχογραφίες της κρητικής σχολής (1544) και η τράπεζα με τοιχογραφίες του 1475. Σημαντικό κτίσμα είναι το παρεκκλήσιο του Αγίου Δημητρίου.
Η Μονή ιδρύθηκε λίγο πριν το 998. Με σιγίλλιο του Πατριάρχη Γαβριήλ Δ΄ έγινε κοινοβιακή το 1784 και έκτοτε λειτουργεί μέχρι σήμερα. Σύμφωνα με την προφορική παράδοση, στον χώρο της Μονής προϋπήρχε από τον 6ο αιώνα μικρό μονύδριο του Αγίου Δημητρίου, του οποίου σώζεται μέχρι σήμερα Ναΐσκος, που ανήγειρε ο Όσιος Ξενοφών ο συγκλητικός. Στα τέλη του 10ου αιώνα, με την θαυμαστή διά θαλάσσης έλευση της εικόνος του Αγίου Γεωργίου, κτίστηκε προς τιμήν του το παλαιό Καθολικό της Μονής, από τον πρώτο Ηγούμενο Ξενοφώντα, από τον οποίο έλαβε την επωνυμία της.
Ευλογία μεγίστη για την Μονή και τους προσκυνητές, αποτελεί η παρουσία των δύο εφεστίων θαυματουργών εικόνων, του Αγίου Γεωργίου του τροπαιοφόρου, 9ου αι., και της Παναγίας της Οδηγήτριας, 14ου αι.
Όταν επιστρέψαμε στη Μονή Δοχειαρίου, ακολουθήσαμε το πρόγραμμα της μονής όπως όλες τις ημέρες και έπειτα ανεβήκαμε στο κελί μας για ύπνο. Σήμερα ήταν η τελευταία μας διανυκτέρευση και αύριο θα φεύγαμε από το Άγιον Όρος. Λόγω του προγράμματος θα έπρεπε να φύγουμε νωρίς το πρωί και αυτή τη φορά με ταχύπλοο, και όχι με το πλοίο της γραμμής γιατί περνούσε αργά και δεν θα έβγαινε το πρόγραμμα.
Ο Χρήστος από το απόγευμα προσπαθεί να επικοινωνήσει με κάποιο από τα γραφεία των ταχύπλοων ώστε να μας εξασφαλίσει θέση, και να ενημερώσει ότι υπάρχουν επιβάτες από την μονή, κι αυτό γιατί εάν δεν έχουν ενημέρωση τα ταχύπλοα για επιβάτες δεν σταματάνε στην κάθε μονή και την προσπερνάνε. Όσες φορές κι αν πήρε, όσους κι αν κάλεσε, δεν απάντησε κανένας.
Λέει λοιπόν, κατεβαίνουμε χωρίς κράτηση στο λιμανάκι και θα ρωτάμε τα ταχύπλοα που έρχονται εάν έχουν κενές θέσεις και μπορούν να μας πάρουν, κι αν δεν τα καταφέρουμε να φύγουμε νωρίς, θα φύγουμε με το πλοίο της γραμμής αργότερα, και δεν θα συνεχίσουμε το πρόγραμμα μας, γιατί οι ώρες της ημέρας δεν έφταναν.
12/6/26
Πρωινό ξύπνημα και πάλι, και μετά την Θεία Λειτουργία και το φαγητό, πήραμε τα πράγματα μας και κατεβήκαμε στον αρσανά της μονής για να περιμένουμε το πρώτο ταχύπλοο που θα μας μετέφερε στην Ουρανούπολη. Εκεί μαζί με μας περίμεναν κι άλλοι για να φύγουν. Ο Χρήστος ήταν μονίμως στο τηλέφωνο και προσπαθούσε μέχρι την τελευταία στιγμή να επικοινωνήσει με κάποιο γραφείο.
Και να το πρώτο ταχύπλοο φαίνεται να έρχεται και για καλή μας τύχη να έχει προσκυνητές προς αποβίβαση και φτάνει στον αρσανά της μονής. Αρχίζουμε να του φωνάζουμε εάν έχει κενές θέσεις κι αν μπορεί να μας πάρει, αλλά μάταια. Αποβιβάζει τους προσκυνητές, κάνει μανούβρα και ξεκινά και απομακρύνεται, κι εμείς γυρίζουμε προς κάτι δέντρα που είχε στο λιμανάκι για σκιά, λέγοντας δεν πειράζει, θα φύγουμε με κάποιο από τα επόμενα που θα περάσουν.
Και Ω..!!! εκ του θαύματος, χωρίς να το έχουμε προσέξει κανείς μας, το πλοίο έχει γυρίσει πίσω, και ακούμε από τα μεγάφωνα του ταχύπλοου να μας φωνάζει ο καπετάνιος να γυρίσουμε στο λιμανάκι για να μας πάρει. Τι Θαύμα κι αυτό πάλι…
Αποβιβαζόμαστε στην Ουρανούπολη, μπαίνουμε στο αυτοκίνητο και παίρνουμε τον δρόμο της επιστροφής.
Αυτή τη φορά ο Χρήστος προσπαθεί να επικοινωνήσει με την Ιερά Μονή Ιωάννη του Θεολόγου στη Σουρωτή, για να δούμε έστω για λίγο, μήπως μπορέσουμε και πάμε για να προσκυνήσουμε τον τάφο του Αγίου Παϊσίου, που δεν είχαμε προλάβει να πάμε όταν ανεβαίναμε προς Ουρανούπολη.
Πιστεύαμε σε ένα θαύμα, γιατί ούτε η ημέρα ούτε και η ώρα ήταν από αυτές που ήταν επισκέψιμο.
Όταν φτάναμε κοντά στην Θεσσαλονίκη, λέει ο Χρήστος να πάμε έστω κι απέξω να το δούμε, και κάποια άλλη στιγμή το επισκεπτόμαστε πάλι σε μέρες που θα ήταν ανοικτό. Συμφωνούμε όλοι κι έτσι γίνεται. Κι εκεί που φτάνουμε και κατεβαίνουμε από το αυτοκίνητο για τις φωτογραφίες, Ω…!!! να το θαύμα του Αγίου πάλι… ανοίγουν οι κλειστές πόρτες και βγαίνουν δύο μοναχές.
Τρέχει ο Χρήστος και τις ρωτά εάν θα μπορούσαμε να μπούμε να προσκυνήσουμε για λίγο τον τάφο του Αγίου Παϊσίου μιας και ερχόμασταν από μακριά, και μας αφήνουν, περιμένοντας μας να βγούμε. Τι θαύμα κι αυτό Θεέ μου.
Αφού βοήθησε ο Άγιος και τα καταφέραμε, συνεχίζουμε για μια επίσκεψη στον Άγιο Δημήτριο Θεσσαλονίκης, και μια απαραίτητη στάση για καφέ, μέχρι να συνεχίσουμε το δρόμο μας, όπου αργά το βράδυ φτάνουμε στο χωριό μας από όπου και ξεκινήσαμε.
Και τώρα ο απολογισμός...
Όλο το ταξίδι ήταν μια Μοναδική εμπειρία που δεν μοιάζει με καμία άλλη…
Δύσκολη η ασκητική ζωή, και τι να πει κανείς για το Άγιον Όρος. Θα πρέπει να το ζήσει κανείς αυτό γιατί δεν είναι εύκολο, και θα πρέπει να είναι έτοιμος γι’ αυτό.Το ότι ηρεμείς και δεν σε απασχολεί τίποτα, είναι αυτό που νιώθεις καταρχάς. Είναι σαν τα προβλήματα σου, να μην σε ακολούθησαν σε αυτό το ταξίδι. Εκεί κατανοείς την ασκητική ζωή των μοναχών και την προσπάθεια που κάνουν με την προσευχή τους για την σωτηρία του κόσμου.
Είναι ένας από τους θρησκευτικούς και Αγίους Τόπους που πρέπει να επισκεφτεί ο καθένας μας, μαζί με τους Αγίους Τόπους στα Ιεροσόλυμα τουλάχιστον μια φορά στη ζωή του. Πολλοί λένε, ότι είναι τόση η χαρά που νιώθεις όταν τους επισκεφτείς μια φορά, που θα θέλεις να ξαναπάς, και αυτό είναι αλήθεια.
Από οργάνωση από ότι είδα θέλει
Πρώτα κλείνεις τις Μονές, που πρέπει να βρίσκονται στην ίδια πλευρά του Αγίου Όρους και κοντά για να μην σε τρώνε οι δρόμοι και οι μετακινήσεις.
Μετά κλείνεις τα Διαμονητήρια και τις ημέρες.
Καλά αθλητικά παπούτσια για περπάτημα σε χώμα και βράχια, ρούχα ανάλογα την εποχή και με σεβασμό στο θρησκευτικό περιβάλλον, και νερό.
Στις Μονές που διανυκτερεύεις δεν πληρώνεις, αλλά καλό θα ήταν το αντίστοιχο τίμημα να το αφήσεις βοήθεια στην κάθε μια.
Το φαγητό είναι σίγουρο πως θα σε χορτάσει, αλλά εάν θέλεις μπορείς να πάρεις κοντά σου και καμιά ενεργειακή μπάρα.
Εάν πίνεις το καφεδάκι σου, δεν θα σου λείψει, γιατί οι περισσότερες αν όχι όλες οι μονές έχουν, αλλά μόνο ελληνικό.
Το πόσο ενθουσιάστηκα και με γέμισε η επίσκεψη αυτή δεν περιγράφεται, σίγουρα ο κόσμος σου είναι διαφορετικός μετά από αυτό, δεν έχω λόγια να ευχαριστήσω τον φίλο Χρήστο που τα οργάνωσε όλα και με πρόσεχε σε όλο το ταξίδι, τους φίλους Δημήτρη και Γιώργο για την παρέα και την υπομονή που έδειξαν στις ιδιορρυθμίες μου, και περιμένω την επόμενη ευκαιρία που θα ξαναπάω.
Να είστε όλοι καλά
Στο επανιδείν
Pages:
1
2
3
4
5
Η θαυματουργός εικόνα της, που χαράχθηκε πάνω σε ξύλο από τον Ευαγγελιστή Λουκά (θεωρείται η πρώτη εικόνα που έφτιαξε ο Απόστολος Λουκάς για την Υπεραγία Θεοτόκο) αλλά και το αγιασματικό νερό με τις θεραπευτικές ιδιότητες που άρδευε το μοναστήρι και αναβλύζει μέσα από ένα γρανιτώδη βράχο, αποτελούσαν σημεία κατατεθέν της μονής. 
Το 1931 με ενέργειες του πρωθυπουργού Ελ. Βενιζέλου, ο ένας από τους δύο εναπομείναντες ζωντανούς μοναχούς της ιστορικής μονής, ο μοναχός Αμβρόσιος, ξεκίνησε από τη Θεσσαλονίκη για τον Πόντο, ξέθαψε τα κειμήλια και τα έφερε στην Ελλάδα.
Για δύο δεκαετίες η ιερά εικόνα φυλάχθηκε σε μουσείο στην Αθήνα, και το 1951 αρχίζει η ανέγερση της νέας Παναγίας Σουμελά στο Βέρμιο, με πρωτοβουλία του γιατρού και συγγραφέα Φίλωνα Κτενίδη (Τραπεζούντα 1889 – Θεσσαλονίκη 1963), όπου μετά την αποπεράτωση της, η περιώνυμη θαυματουργή ιερά εικόνα μαζί με τα υπόλοιπα κειμήλια μεταφέρθηκε εκεί. 
Το ακριβές έτος ιδρύσεως της Ιεράς Μονής και τα ονόματα του ιδρυτού και πρώτων οικιστών της παραμένουν άγνωστα. Η πρώτη ασφαλής πληροφορία που πιστοποιεί την ύπαρξη της Μονής αποτελεί το κτητορικό σημείωμα του έτους 1635, το οποίο υπάρχει σε ειλητάριο του 12ου αιώνα, με τη θεία Λειτουργία του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου, και το οποίο μας πληροφορεί σχετικά. 
Από το 2005 η Μονή συνδέεται με τον Άγιο Λουκά, αρχιεπίσκοπο Συμφερουπόλεως, τον ιατρό και θαυματουργό, καθώς έχει την ευλογία να φυλάσσει ως θησαυρό πολύτιμο το μεγαλύτερο εκτός Ρωσίας τμήμα του ιερού Λειψάνου του.
Στη Μονή φυλάσσεται ακόμη τμήμα του ιερού Λειψάνου του Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά, καθώς ο Άγιος Γρηγόριος αλλά και η Αγία οικογένειά του, που συγκαταλέχθηκε πανηγυρικά στις Αγιολογικές δέλτους της Εκκλησίας μας. 
Αφού βρήκαμε το ξενοδοχείο μας και αφήσαμε τα πράγματα στο δωμάτιο μας, βγήκαμε για μια μικρή βόλτα στην πόλη και για φαγητό. Δεν κατάλαβα εκείνη τη στιγμή τον λόγο που επιλέχθηκε το συγκεκριμένο ξενοδοχείο που βρισκόταν πιο πάνω από το κέντρο της πόλης, αλλά ο Χρήστος σίγουρα γνώριζε τον λόγο του είχα εμπιστοσύνη και δεν ρώτησα περισσότερα. 
Η Αυτόνομη Μοναστική Πολιτεία του Αγίου Όρους (Άγιον Όρος) αποτελεί αυτόνομη περιοχή και συγκεκριμένα αυτοδιοίκητο τμήμα της Ελληνικής Δημοκρατίας, που βρίσκεται στη χερσόνησο του Άθω της Χαλκιδικής, στη Μακεδονία. 
Η επικράτηση του ονόματος «Άγιον Όρος» φαίνεται να έγινε κατά το πρώτο μισό του 12ου αιώνα, συγκεκριμένα σε χρυσόβουλο έγγραφο του Αυτοκράτορα Αλέξιου Α' Κομνηνού προς την Ιερά Μονή Μεγίστης Λαύρας το 1144, η οποία αναγνωρίζεται οριστικά και επίσημα και επιβάλλεται το νέο όνομα όπως αναγράφεται σε αυτό: «Εφεξής το όνομα του Άθω καλείσθαι Άγιον Όρος παρά πάντων». 
